Satoshi Nakamoto Kimdir?

Satoshi Nakamoto, Bitcoin’i yaratan kiş ya da kişilerin kullandığı takma addır. Bu kişi ya da kişilerin gerçek kimliği hala belirsizdir. Satoshi Nakamoto ayrıca kripto para dünyasının en önemli ismi olarak da gösterilebilir.

Satoshi Nakamoto kripto para dünyasındaki en gizemli karakter olarak kabul edilir. Bitcoin ortaya çıkmasından bu güne 10 yıl geçmişken hala cinsiyeti ya da kaç kişi olduğu hala bilinmemektedir. Hakkında tek bilinen ise 2008 yılında Bitcoin ve kripto paraların gelişimini başlatan makaleyi yayınlamıştır.

Bu makalede bir Peer-to-peer ağı double spending probleminin önüne geçmek için  kullanmayı önermiştir. Bu problem geleneksel paralarda para zaten yapısı gereği anında kullanıldığı için bulunmamaktadır. Dijital paralarda ise para kopyalanabileceği için aynı para kolaylıkla birden fazla defa harcanabiliyordu. Para harcandığında depolandığı cüzdandan ayrılmasının biraz zaman alması da bunu daha büyük bir problem haline getirmişti.

Satoshi Nakamoto bu sorunu çözmek için bir merkezsiz ağ modeli önerdi. Bu modele daha sonra blockchain adı verildi. Bir blockchain’de, proof of work esasında dayanarak her işlemin sonunda zaman damgası da eklenir böylece değiştirilemez bir kayıt defteri oluşmuş olur. Blockchain’in boyu da arttıkça dışarıdan müdahale etmek daha zor hale gelmektedir.

Satoshi Nakamoto Bitcoin’in ilk günlerinde Bitcoin’le çok yakından ilgiliydi. Toplulukla elektronik olarak iletişim kuruyordu ana kişisel bilgilerin azlığı gerçek kimliğini bulmayı zor hale getiriyordu. Satoshi Nakamoto 2011 yılında Bitcoin’le resmi ilişkisini tamamen kesti.

Kimliğini açıklamamış olması kim olduğu konusunda pek çok spekülasyonunda önünü açtı. Özellikle de kripto paraların değerleri ve popülariteleri arttıkça. Satoshi Nakamoto’nun kontrolündeki Bitcoin’lerin ise 2013 itibariyle 1 Milyar Dolar’ı aşmış olabileceği tahmin ediliyor.

Bitcoin Yasal mıdır?

Bitcoin’in yasallığıyla ilgili hala bazı sorular vardır. Blockchain teknolojisiyle birlikte geleneksel yöntemlerden ve regülatörlerden uzak bir alışveriş platformu oluşmuş oldu. Ancak Bitcoin bu alanda sahte para gibi değildir. Bitcoin’le ilgili sorunlardan çoğu da Bitcoin çalışmasını tam anlayamamaktan ya da Bitcoin’i yöneten katı bazı kuralların olmamasından kaynaklanmaktadır.

Bitcoin’in yasallığıyla ilgili soruların cevabı Bitcoin’in nasıl kullanıldığıyla başlar. Artık çalışmayan illegal market Silk Road popülerlik kazandığından beri regülatörler Bitcoin’in yarı anonim ve merkezsiz yapısından endişe duymaya başkadılar. Bitcoin’le ilgili en büyük korkulardan biri kara para aklamak ya da takip edilmeden yasadışı maddeler satın almak gibi işlemlerde kullanılabilir olmasıdır.

Her ne kadar Bitcoin’in zamanında en çok kullanıldığı platformlardan biri Silk Road olsa da bu Bitcoin’in yasal olup olmamasını etkilemez. Burada esas olan aktivitenin neyle ödeme yapıldığında bağımsız olarak yasa dışı olmasıdır. Ancak Bitcoin yasal alışverişlerde kullanılsa da kurallar hala biraz karışık.

Bitcoin’i yasa dışı olmayan alışverişlerde kullanmak tamamen yasal, ancak Bitcoin  madencileri ya da Bitcoin borsaları işletenler o tür aktiviteleri ilgilendiren bazı yasalara tabi olabilirler. Günümüze birkaç ülke dışında Bitconi’i yasaklayan kanunlar çıkmamıştır.

Henüz Dünya’da ortak bir kanı olmasa da çoğu yerde Bitcoin kullanmak yasaldır. Birçok ülke Bitcoin’i gerçek bir para birimi olarak tanımamıştır. Ancak bu durum da ileride değişebilir.

Henüz Türkiye’de de Bitcoin’le ilgili özel bir durum yoktur. Devlet tarafınan tanınmamaktadır ancak yasa dışı alışverişler hariç tutularak kullanılmasının önünde yasal bir engel yoktur. Bankalar Bitcoin kabul etmemektedir.

Bitcoin Borsası Nedir?

Bitcoin borsası, yatırımcıların gerçek para ya da diğer kripto paralar karşılığı Bitcoin alıp satabileceği dijital bir platformdur. Bu tip yerlerde Bitcoin kısaltması olarak BTC ya da XBT kullanılır.

Bitcoin borsalarında amaç alıcıları satıcılarla buluşturmaktır. Geleneksel borsalar gibi, yatırımcılar market order (piyasa emri) ya da limit order (limit emri) verebilirler. Bir market order verildiğinde, yatırımcı elindeki Bitcoin’lerin en uygun piyasa fiyatından satılmasını onaylamış olur. Limit order verildiğinde ise, piyasa belli bir fiyata geldiğinde alım satım yapılması onaylanmış olur.

Ayrıca yatırımcılar maker (piyasa yapıcı) ya da taker (piyasa alıcı) olarak ikiye ayrılır. Bir alıcı ya da satıcı bir limit order yerleştirdiğinde, borsa onu order book’a (emir defteri) ekler ve fiyatın takasın öbür ucundaki bir yatırımcı tarafından aynı olarak belirlenmesi beklenir. Sonra da işlem gerçekleşir. Bu işlem gerçekleştiğinde fiyatı belirleyen kişiye maker denir. Taker ise bir market order’la o fiyatı veren alıcıdır.

Bütün Bitcoin borsalarında her işlem için belli bir işlem ücreti vardır.  Bu ücret gerçekleşen Bitcoin işlemlerinin hacmine göre değişiklik gösterebilir. Genellikle bu oranlar 0 ile %1 arasında değişiklik gösterirler.

Bir borsada işlem yapabilmek için, o borsaya kaydolmak ve kimlik onayı için bazı süreçlerinden geçmek gerekir. Kullanıcı onaylandığında da adına bir hesap açılır ve Bitcoin almak için kullanıcını bu hesaba para yatırması gerekir. Farklı borsalarda banka transferleri, kredi kartları ya da hediye kartları gibi farklı ödeme yöntemleri olabilir.

İşlem ücretlerinin yanı sıra, başka ücretlendirmeler de olabilir. Örneğin Dolar’la işlem yapan bir borsaya TL gönderildiğinde borsa bunu bir ücret karşılığında Dolar’a çevirebilir. Bu ekstra ücretten kaçınmanın yolu da kendi para biriminizde işlem yapan bir borsa kullanmaktır.

Satoshi Nedir?

Satoshi, Bitcoin’in en küçük birimine verilen addır. Adını Bitcoin’in kurucusu ya da kurucularının kullandığı takma isim olan Satoshi Nakamoto’dan alır.

Geleneksel paraların aksine kripto paralar sadece dijital ortamda bulunur. Bu farklılığa rağmen bir kripto para da gerçek para gibi daha küçük birimlere ayrılabilir. Bitcoin’lerde de bu en küçük birime Satoshi adı verilir.

Satoshi birimi adını 2008’de yayımlanan ve Bitcoin’in başlangıcı olan makalede adı geçen Satoshi Nakamoto’dan alır. Satoshi, bir Bitcoin’in yüz milyonda birini temsil eder. Bu gibi küçük birimler Bitcoin’le işlem yapmayı daha kolay hale getirir. 1 Bitcoin 1,000 miniBitcoin (mBtc), 1,000,000 mikro Bitcoin’e, ve 100,000,000 Satoshi’ye eşittir.

Bitcoin’ler de bir para biriminden diğerine çevrilebilir. Bu değişimleri yapmaları için Bitcoin borsaları bulunmaktadır. Bu sayede kullanıcılar dolar ya da diğer para birimleri karşılığında Bitcoin alabilirler. Tıpkı diğer para birimlerinde olduğu gibi, Bitcoin değeri de arz ve talepe göre artıp azalır.

Bitcoin’in fiziksel versiyonları ise henüz çok rağbet görmemiştir. Çünkü bu Bitcoin’in asıl amacına terstir. Fiziksel bir obje olmaması Bitcoin’lerin daha güvenli olduğu anlamına gelir. Fiziksel Bitcoin’lerin rağbet görmemesinin bir diğer nedeni de henüz günlük işlemlerde çok yayın kullanılmıyor oluşlarıdır.

Bitcoin Nedir?

Bitcoin, 2009’da gerçek kimliği bilinmeyen Satoshi Nakamoto takma adını kullanan kişi ya da kişiler tarafından yaratılan bir dijital para birimidir. Bitcoin günümüzde kullanılan geleneksel para birimlerinin aksine bir merkezi otoriteye bağlı değildir.

Fiziksel bir Bitcoin yoktur. sadece ağdaki tüm bilgisayarların erişebildiği bir kayıt tutma sisteminde alışverişlerin ve bakiyelerin takibi yapılır. Henüz devletler ve bankalar tarafından kabul edilen bir ödeme yöntemi olmasa da Bitcoin sayesinde birçok farklı altcoin de ortaya çıkmıştır.

Nasıl Çalışır?

Bitcoin P2P (peer-to-peer) teknolojisini kullanan ilk dijital para birimlerinden biridir. Yeni Bitcoin’ler oluşmasının tek yolu madenci (miner) adı verilen kişi ya da kişilerin bilgisayarlarını kullanarak yeni yapılan işlemleri onaylamasıdır. Bu sayede madenciler de onları bu işi yapmaya iten asıl sebep olan ödülleri alabilirler. Bitcoin cinsinde verilen bu ödüller yeni Bitcoin’lerin dolaşıma girmesinin tek yoludur. Bu madenciler ağın güvenilirliğini sağlayan, bir merkeze bağlı olmayan bir otorite gibidirler. Ancak verilen ödüller zamanla azalmakta ve madencilik (mining) yapmak da zorlaşmaktadır.

Madencilik, kısaca yeni Bitcoin’lerin dolaşıma girmesinin yoludur. Basitçe, madencilik yapmak demek blockchain’e yeni bir blok eklemek için bilgisayarlarla zor matematik problemlerini çözmeye denir. Zaman ilerledikçe madencilik yapmanın zorluğu, yani sistemdeki toplam bilgisayar gücü de artar. İlk başlarda normal bir bilgisayar bu iş için yeterliydi ancak artık zorluğun artmasıyla birlikte bu iş için özel olarak yapılan ASIC adı verilen cihazlar kullanılmaktadır.

 Bitcoin Nasıl Başladı?

  • 2008 yılında bitcoin.org domain adı alındı. Bugün bu adı kimin aldığı hala bilinmemektedir.
  • Bundan birkaç ay sonra Satoshi Nakamoto takma adını kullanan biri bir online forumda P2P bir elektronik ödeme sistemi üzerinde çalıştığının açıkladı. http://www.bitcoin.org/bitcoin.pdf adresinde de ilgili makaleyi yayınladı.
  • 2009 yılında blockchain’e ilk blok eklendi. Bu bloğa 0. blok adı verildi.
  • Bundan bir hafta sonra da bir sonraki blok oluşturuldu ve böylece Bitcoin madenciliği başlamış oldu.

Bitcoin’i Kim İcat Etti?

Bu hala bilinmemektedir. Bu kişi ya ad kişiler Satoshi Nakamoto takma adını kullanmıştır. Tek bilinen şey ise insanlar sisteme dahil olurken bir doğum günü girmeleri gerektiği için Satoshi Nakamoto’nun doğum günü olarak 5 Nisan’ı girdiğidir.

 

Bitcoin Fiyatı Nasıl Belirlenir?

Bitcoin fiyatının belirlenmesi diğer para birimleri ve pek çok nesneyle aynı modele dayanır. Burada da iki önemli element vardır. Birinin o şeyi ne kadar paraya satmak istediği ve alıcıların ne kadar paraya almak istedikleri. Eğer alıcı ve satıcı arasında fiyatta bir anlaşma sağlanamazsa alışveriş gerçekleşmez. Alıştığımız pazarlık yöntemlerinde durum böyledir.

Ayrıca konu meyve ve sebzeler olduğunda mevsim ya da o zamanki hava durumu gibi faktörler de fiyatları etkileyebilir. Örneğin hiç yağmur yağmamışsa ve kuraklık varsa fiyatlar artacaktır.

Bitcoin ve diğer para birimleri meyve sebzelerden biraz daha farklıdır. Homojendirler. Bu da demektir ki her 1 BTC diğer 1 BTC ile aynıdır. Meyve ve sebzelerde bu durum geçerli değildir. Kimisi çürük kimisi daha olgundur. Bu da demek olur ki Bitcoin gibi bir para birimine fiyat belirlemek daha kolaydır, çünkü dünyanın her yerinde Bitcoin aynı şeydir. Alıcı ve satıcının bir fiyatta anlaşması daha kolaydır.

Bitcoin de tıpkı diğer para birimleri gibi değerlenir. Her para birimi sürekli bir alım satım işlemi görmektedir ve fiyatları  da duruma göre değişebilmektedir. Bitcoin de aynı bu şekilde işlem görür.

Double Spending Nedir?

Double spending, kısaca aynı dijital paranın birden çok defa harcanmasına verilen addır. Sadece dijital paralar için bir risktir çünkü dijital oldukları için kolayca çoğaltılabilirler. Geleneksel nakit parada bu sorun yoktur çünkü bu paralar kolayca çoğaltılamaz ve alışverişler çok hızlı gerçekleşir.

Konu dijital paralar olduğunda ise, kullanıcının paranın bir kopyasının yapıp orjinalini saklarken kopyasını göndermesi olasıdır. Bu özellikle ilk başlarda Bitcoin için büyük bir sorundu. Ancak daha sonradan harcanan Bitcoin’lerin gerçekliğini kontrol eden bir mekanizma eklendi ve bu problem çözüldü.

Bitcoin’de bütün işlemlerin herkese açık bir blok zincirinde tutulması zorunludur. Bu sayede onları gönderen tarafın gerçekten Bitcoin’lere sahip olduğu kanıtlanır ve diğer dolandırıcılıkların da önüne geçilir. Bu zincire yeni blokların eklenmesi oldukça fazla zaman alan ve işlem gücü gerektiren bir süreçtir. Bu yüzden de zinciri değiştirmek ve double spending yapmak oldukça zordur.

Zaman içinde hackerlar double spending yapmanın bazı yolların buldular ancak bu denemeler çok başarılı olamadı. Gerçekte şu ana kadarki Bitcoin kayıplarının çoğunun sebebi double spending değildir, onun yerine insanların cüzdanları için yeterince önlem almamasıdır.

Proof of Work Nedir?

Proof of work, spam mailler ya da sunucu saldırıları gibi istenmeyen olayların önüne geçmek için az olmayan ancak kontrol edilebilir bir miktarda efor gerektiren bir sisteme verilen addır. Bu sistemin paraya uygulanması ise 2004 yılında Hal Finney tarafından yapılmıştır. 2009’daki başlangıcından sonra Bitcoin de bu sistemin en büyük uygulayıcılarından biri haline geldi. Daha sonraları birçok kripto para da Proof of Work sisteminde yaralanmaya başladılar.

Bilindiği üzere Bitcoin blockchain adı verilen bir dijital kayıt tutma sistemine dayanıyor. Blockchain’de bloklar halinde bütün Bitcoin işlemlerini kayıtları bulunuyor. Bu sayede hiçbir kullanıcı kendi Bitcoinlerini birden fazla defa harcayamıyor. Bu kayıtla oynanmasını önlemek için de bu kayıt herkese açık şekilde tutuluyor. Bu sayede alternatif bir kayıt kullanıcılar tarafından kabul edilmiyor.

Kullanıcıların bu değişiklikleri bulma yoluysa hash’lere dayanıyor. Orijinal verideki çok küçük bir değişim bile bu hash’lerde çok büyük değişikliklere yol açabildiği için hemen fark ediliyor.

Proof of work adındaki ‘work’ kelimesi ise bilgisayarların yaptığı işten geliyor. Normal bir bilgisayarın hash’lerle işlem yapması çok kolay, ancak Bitcoin ağında kasıtlı olarak bir zorluk oluyor ve bu sebeple de bilgisayarların madencilik denen işi yapmaları gerekiyor.

Madencilik rekabetli bir iş, ancak daha çok bir piyangoya benzetilebilir. Normalde bir bilgisayar ortalama 10dk’da bir kabul edilebilir bir proof of work yaratır ancak bunun hangi bilgisayar olacağını kimse tahmin edemez. Bu yüzden den madenciler karlarını maksimize etmek için madenci havuzları oluştururlar ve oluşan Bitcoin’leri paylaşırlar.

Proof of work sayesinde blockchain’in herhangi bir yerinde değişiklik yapmak çok zor hale geliyor. Ayrıca gereken hesaplama gücü pahalı olduğu için de herhangi bir kullanıcı ya da havuzun da sistemi tekeline almasının da önüne geçilmiş oluyor.

USB Madenci Nedir?

USB madenci cihazları kolayca Bitcoin madenciliği yapmayı sağlayan cihazlardır. Bu cihazlar yüksek hesaplama gücüne sahiptir. Kripto paralara Dünya genelinde olan ilgi arttıkça USB madenci cihazları kullanımlarının kolay olmasından dolayı oldukça popüler hale geldiler. Hem düşük güç tüketimleri, hem de bilgisayarlara kolayca bağlanabilmeleri onları birçok insanın tercih etmesine yol açtı.

Artan rekabetle birlikte ve ev bilgisayarlarının yüksek enerji tüketimi de göz önüne alındığında zaman içinde bu yolla madencilik yapmak karlı bir yol olmaktan çıktı. Daha sonra madencilik için özel olarak yapılan cihazlar ortaya çıkmaya başladı ve madenciler de bu cihazları tercih etmeye başladı. Daha az enerji harcayan bu cihazlar sayesinde büyük yatırımcılar madencilik çiftliği adı verilen devasa tesisler kurmaya başladılar.

USB Madenci Nasıl Çalışır?

Dolaşıma yeni Bitcoin’ler eklemenin tek yolu madencilik yapmak. Madenciler Bitcoin işlemlerini onaylayarak kendileri de Bitcoin kazanmış olurlar ve bu da madenciliği cazip bir iş haline getirir.

USB madenciler, uygun yazılımın olduğu bir bilgisayara bağlandıklarında belli bir hızda madencilik işlemi yapmaya başlarlar. Aynı cihazdan daha çok verim almak için birden fazla madenci de bağlanabilir.

Bilgisayarlarda genellikle sınırlı sayıda USB port’u olduğundan USB çoklayıcılar da USB madencilerle birlikte kullanılmaktadır. Ardından bu cihaz gerekli yazılımın yüklü olduğu bir bilgisayara bağlanır ve madencilik işlemi başlamış olur.

Sonuç olarak, USB madenci cihazları fazla masrafa girmeden bu işe başlamak isteyenler için uygun bir opsiyondur. Ancak kar etmek yine de çok kolay değildir. Özellikle de rekabet ve zorluk artmaya devam ederken.

Bitcoin Cüzdanı Nedir?

Bitcoin cüzdanı, cüzdan kelimesinin çağrıştırdığının aksine Bitcoin’leri depolamak için kullanılmaz. Sadece hesabınızı kullanabilmeniz için gerekli olan özel ve genel anahtarlar burada depolanır. Ayrıca sizin blok zincirine erişip işlem yapmanızı sağlayan da yazılımdır.

Bitcoin Cüzdanı Nasıl Çalışır?

Cüzdanınızda bulunan özel anahtarla size Bitcoin gönderilen her işlemi bir nevi onaylamanız gerekmektedir. Ardından da bu işlem blok zincirindeki genel anahtarla eşleşirse kabul edilmiş olur. Bu sayede sizin Bitcoin adresinize sahip birisi size Bitcoin gönderebilir.

Bitcoin Cüzdanı Nasıl Alınır?

Bitcoin cüzdanları farklı şekillerde karşımıza çıkmaktadır:

  • Masaüstü
  • Web
  • Mobil
  • Hardware
  • Paper

Masaüstü

Bu cüzdanlar bilgisayarınıza bir program olarak indirip kurduğunuz cüzdan çeşididir. Özel ve genel anahtarlarınız bilgisayarınızın hard diskinde depolanır. Web ve mobil cüzdanlara göre daha güvenilirdir ancak yine de internete bağlı olduğu için güvenlık açıkları ortaya çıkabilir. Her türlü durumda bilgisayarından küçük miktarlarda Bitcoin alıp gönderecekler için en ideal seçimdir. Ana cüzdan Bitcoin Core olmakla birlikte Electrum, Exodus, Copay gibi farklı özelliklere sahip masaüstü cüzdanlar da vardır.

Web

Web cüzdanları da masaüstü cüzdanlara benzerler ancak sizin bilgisayarınızda değil, servisi aldığınız şirketin bilgisayarında depolanır. Bu durumda güvenilir bir şirket seçmeniz çok önemlidir. En büyük avantajı internet üzerinden her cihazdan cüzdanınıza erişebiliyor olmanızdır. Bazı popüler cüzdanlar Coinbase, Circle, Blockchain, ve Strongcoin’dir.

Mobil

Mobil cüzdanlar Bitcoin’i gün içinde sıkça kullananlar için en iyi çözümdür. Masaüstü cüzdana benzer. Telefonunuza bir uygulama yüklersiniz ve anahtarlarınız telefonununzda depolanır. Kullanışlı olmakla beraber, hacker saldırılarına daha açıklardır ve telefonunuzu kaybetmeniz durumunda Bitcoinleriniz de gidebilir. Hem Android hem de iOS için çeşitli uygulamalar vardır. Her ikisinde de çalışan bazı uygulamalar Airbitz, Copay, Bitcoin Wallet, FreeWallet ve Jaxx’tır.

Hardware

Hardware cüzdanlarda özel ve genel anahtarlarınız fiziksel bir cihazda depolanır. En güvenli cüzdanlardır. Virüslere karşı tamamen güvenlidir ve henüz bilinen bir çalıntı olmamıştır. Ayrıca bazı cüzdanlar da ekran gibi ekstra özelliklerle kullanılabilirlik daha da artmaktadır. Masaüstü, mobil ya da web cüzdanlarının aksine bedava değildir ancak büyük miktarlarda, güvenliğin önemli olduğu durumlar için uygun çözümlerdir. Ledger ve TREZOR bilinen üreticilerdir.

Paper

Paper (kağıt) cüzdanlar adından da anlaşıldığı gibi üzerinde Bitcoin adresinizın yazdığı kağıtlardır. Genellikle bu bilgiler QR kodlarla gösterilir. İnternet üzerinden BitAddress gibi servislerle oluşturup çıktı alabilirsiniz. En büyük avantajı anahtarlar dijital bir ortamda depolanmadığı için hacker saldırılarına tamamen kapalı olmasıdır. Ancak bu kağıttaki bilgilerin önemli bilgiler olduğu gözden çıkarılmamalıdır.